Lego et separo
geen steen op de andere
Mijn lieve broeder Jacob leerde mij muren bouwen in halfsteensverband. Nooit twee blokken recht op elkaar, maar altijd overlappend, dan werd de constructie veel sterker en was ze bestand tegen aardbevingen. Eigen proefondervindelijk onderzoek op kleine schaal, daarbij Vaders dambord gebruikend als seismologische simulator, wees uit dat zulks inderdaad het geval was, en mijn broeders robuuste bouwwijze werd mijn Gouden Standaard, die ik later respectievelijk doorgaf aan mijn lieve broertje Johan, mijn beide kinderen en mijn enige kleinzoon Orfeas, die helaas hardnekkig blijft volharden in zijn eigen op Griekse leest geschoeide systeem. Dat overigens een stuk sneller is af te breken, moet ik eerlijk toegeven. Aan de vier meisjes is de hele materie niet besteed. Bij voorkeur creëren zij tweedimensionale mozaïeken van de veelkleurige 1x1 elementen. Geenszins echter leidt dit tot de conclusie dat het de vrouwelijke geest ontbreekt aan ruimtelijk inzicht. Veeleer is het een intuïtief begrip van het multiverse, dat zij handig in het platte vlak weten te projecteren.
Aanvankelijk bestond het assortiment uit standaard 2x4 rechthoekige bouwstenen, maar gaandeweg werd dit uitgebreid met ramen, deuren, dakpannen en hekken. Bezocht ik met Vader de speelgoedafdeling van Joop Dik, dan wees ik hem op de doosjes met de elementen die nog aan mijn verzameling ontbraken. Veelal wreef hij met de hand over het hart, maar hield daarbij een vinger op de lippen. Aldus vergaarde ik de verscheidenheid aan onderdelen die ik voor mijn bouwprojecten meende nodig te hebben. Mijn lieve broeder, een puber al, was gaarne bereid zich op mijn niveau te begeven teneinde mij zijn heilige grondbeginselen te verklaren.
Handleidingen en bouwplannen verschaften ons slechts kortstondig vermaak. Liever werkten wij from scratch. Onze bouwsels kwamen voort uit een rijke fantasie, gepaard aan een toenemend begrip voor het mechanisch krachtenspel dat de onderdelen bijeen houdt. Jacobs bewezen technieken werden toegepast bij de constructie van stevige automobielen, waarvan de crashbestendigheid werd bepaald aan de hand van het aantal stukken waarin ze bij een botsing uiteenvielen. Hiertoe werden ze met een vaste snelheid gelanceerd over het gladde keukenzeil met als onvermijdelijk eindpunt de witgeschilderde plint naast de deur. In het klassement van best presterende bolides stonden zijn creaties steeds bovenaan.
Hetgeen ook niet verwonderlijk is als wij zijn volgend jaar met goud bekroonde echtvereniging met mijn lieve schoonzus Hanneke beschouwen. Op 18 april 1976 werden de eerste stenen door God samengevoegd - quod Lego, non separabitur - en al doende, from scratch en zonder handleiding, bouwden zij verder aan een rigide voertuig dat geschikt werd gemaakt voor alle terreinen. Soms gebutst en hier en daar hersteld, bewoog het zich zoekend voort over het smalle, hobbelige en somtijds kronkelige pad des levens. Nog is het eindpunt niet bereikt, na bijkans een halve eeuw.
Mijn eigen huwelijkskoets was niet door God gezegend. Ze werd een strijdwagen, die na twintig jaren met hoge snelheid tegen de plint uiteenspatte. Geen steen bleef op de andere. Uit de brokstukken groeide echter een nieuw begin: geen 4x4 of koets, maar een veelkleurig mozaïek zoals de meisjes dat maken, waarin elk fragment zijn plaats vond.
